De fase van de afnemende maan 18.10 - 20.10

’De fase van de afnemende maan’ is het laatste van de drie openbare momenten van Contour Biennale 9. Het hoofdthema van deze slotfase is de nabije toekomst, maar net als de maancyclus zelf, is het eerder een voortdurende transformatie van verleden, heden en toekomst. Kunstenaars kregen de opdracht om gedurende een jaar onderzoek en werk te verrichten rond hun projecten, wat tijdens het finissageweekend resulteert in verschillende filmpremières, presentaties, lecture performances, luistersessies en gesprekken. Het doel van deze biënnale is om meer licht te werpen op onze sociale en politieke verantwoordelijkheden met betrekking tot de koloniale periode en structureel racisme. Daarnaast zijn ecologische en maatschappelijke degrowth en aspiraties voor propositioneel denken altijd belangrijke motieven geweest. Tijdens de slotfase trekt de biënnale conclusies over de gevoerde discussies met betrekking tot de sociale, ecologische en politieke realiteit van de stad en regio en van de organisatie zelf.

Voor het project ’Memory of Congo, in Congo and in Mechelen’ confronteert Bie Michels de geschiedenis van een openbaar koloniaal monument in Mechelen met haar eigen persoonlijke geschiedenis. Haar project is een poging om het heden en het verleden samen te brengen, om zo beter naar de toekomst van onze huidige postkoloniale situatie te kunnen kijken, in Congo en Mechelen. Op de Schuttersvest in Mechelen huldigt het beeld van Lode Eyckermans 31 "pioniers die stierven voor de beschaving in Congo". Samen met een groep Belgen met Congolese roots, die in en rond Mechelen wonen, werkte de kunstenaar maandenlang aan een voorstel voor een nieuwe inscriptie die beide zijden van de geschiedenis toont. De film ‘(Pas) Mon Pays, Part I and II’ vormt samen met de installatie ‘The Copy’ het project 'Memory of Congo, in Congo and in Mechelen'.

Jelena Jureša’s première 'Ubundu', is geïnspireerd op de geschriften van W.G. Sebald over de “lelijkheid van België” als gevolg van een collectief geheugenverlies en de impliciete deelname van alle Belgen aan de exploitatie van Congolese hulpbronnen. Haar film 'Aphasia' is een werk over racisme en intolerantie dat handelt over de misdaden tijdens de koloniale tijd, de Holocaust en de Joegoslavische oorlogen. Haar werk is geen oproep tot straf of verontwaardiging over gepleegde wreedheden, maar eerder een oproep om de collectieve stilte te doorbreken en daadwerkelijk te kijken naar de blinde vlekken die een fundamenteel onderdeel van onze Europese identiteit lijken te zijn geworden.

Voor zijn nieuwe film ’the wasp and the weather’ werkte Robin Vanbesien samen met hedendaagse dichters, kunstenaars en de originele auteurs van de gedichten gepubliceerd door Rzoezie, een voormalig jeugdcentrum in Mechelen. De gedichten weerspiegelen in variërende mate de activistische geschiedenis van het moment waarop ze geschreven en opgedragen aan werden (1990-2000).

Natascha Sadr Haghighian en Ashkan Sepahvand presenteren ‘Carbon Theater. A Planetary Drama Around Life and Non-Life. Act III: Dark Loops’ Deze Act III als derde onderdeel van hun studie Carbon Theatre, een onderzoek dat loopt sinds 2016 en de discrepanties tussen voelen en weten onder de loep neemt. Elke herhaling van Carbon Theatre vindt plaats op een nieuwe site en daagt de antropocentrische verhalen uit die de huidige discussies over de klimaatverandering vormen. De geluidsinstallatie en luistersessie van Act III is gebaseerd op de site van het Fort van Walem, gelegen tussen Antwerpen en Mechelen in. Het onthult de militaire geschiedenis van het gebied, zijn status als natuurreservaat en toevluchtsoord voor vleermuizen en libellen.

‘Sowing Somankidi Coura, a Generative Archive’ is een langlopend onderzoeksproject van Raphaël Grisey en Bouba Touré. Het richt zich op de permacultuur en archieven van Somankidi Coura, een zelf-georganiseerde landbouwcoöperatie langs de rivier de Sénégal in Mali. De coöperatie werd opgericht in 1977 door een groep voormalige Afrikaanse migrantenarbeiders en activisten in Frankrijk, na de droogte van de Sahel in 1973. Door een praktijk van film, archivering, publicatie, workshop en theater houdt 'Sowing Somankidi Coura' zich bezig met de articulatie van bevrijdingsverhalen, collectieve zorg en boerenallianties. Het doel van het project is de denaturalisatie en dekolonisatie van ontwikkelingspolitiek.

Na de ramp bij het nucleaire ongeval in Fukushima-Daiichi dat Japan in een ongekende sociale, politieke en ecologische crisis stortte, begon Hikaru Fujii zijn project ‘Les nucléaires et les choses’. Zijn Lecture performance toont fragmenten van een rondetafelgesprek aan de Ecole des Beaux-Arts in Parijs. De discussie was gebaseerd op een recent bezoek van de kunstenaar en het collectief Call It Anything aan het museum in Futaba in de door de ramp getroffen zone.

Na Samira Saleh en Shabaka Hutchings, zal de wereldberoemde bassist en creatief visionair Melvin Gibbs de laatste gast zijn tijdens ‘The Wish List’. Gibbs gooit de grenzen tussen muzikale en andere artistieke vormen in zijn werk open. Als onderdeel van zijn performance, geeft de muzikant ook een lezing getiteld 'Recombination: Modes of Creativity in the Age of the Meme'. Hij zal de avond afsluiten met een film.

Deelnemers aan de ’De Fase van de afnemende maan’:

Bie Michels, Cadine Navarro, Call It Anything, COYOTE, Greyzone Zebra, Hikaru Fujii, Jelena Jureša, Laura Nsengiyumva, Melvin Gibbs, Natascha Sadr Haghighian and Ashkan Sepahvand, On Trade Off (Alexis Destoop, Georges Senga, Maarten Vanden Eynde), Raphaël Grisey and Bouba Touré, Robin Vanbesien, Saddie Choua, The Writers Bench.

Alle deelnemers van ’Coltan as Cotton’:

Amandine Gay, Bie Michels, Black Speaks Back, Black(s) to the Future, Cadine Navarro, Call it Anything, Christian Nyampeta, Coyote, Daniela Ortiz, Emmanuel Owusu-Bonsu, Fallon Mayanja, Greyzone Zebra, Hikaru Fujii, Jelena Jureša, Laura Nsengiyumva, Léopold Lambert, Maria Lucia Cruz Correia, Mark Požlep, Monique Mbeka Phoba, Natascha Sadr Haghighian & Ashkan Sepahvand, On-Trade-Off (Picha & Enough Room for Space), Raphaël Grisey & Bouba Touré, Robin Vanbesien, Saddie Choua, Samira Saleh, Sara Sejin Chang (Sara van der Heide), The Black Archives & Raul Balai, The Writer's Bench